Eminent Einstein

Słowa “eminent” oraz “prominent” są eleganckimi, kusząco brzmiącymi, nierzadko praktycznymi i definitywnie problematycznymi przymiotnikami w języku angielskim, a rzeczona problematyczność wynika z różnicy między nimi, która nie dość, że jest nikła i często zależy od subiektywnego widzimisię, to jeszcze zdaje się zacierać w niektórych kontekstach. Zresztą co tu dużo mówić – w naszej mowie ojczystej co bardziej elokwentni krasomówcy posługują się polskimi odpowiednikami o następujących definicjach (według słownika PWN):

  • eminentny - wybitny, znakomity
  • prominentny - zajmujący eksponowane stanowisko w jakimś środowisku

Przyznacie sami, że różnice między „wybitnością” a „zajmowaniem eksponowanego stanowiska” niekiedy bywają kwestią sporną, choć oczywiście nie zawsze. Wystarczy włączyć telewizor wieczorową porą, by ujrzeć całe mnóstwo wielce eksponowanych, acz mało wybitnych person.

Zerknijmy jednak na omawiane przymiotniki w języku angielskim, zaczynając od definicji (według słownika Macmillan):

  • prominent - standing out from its surroundings; noticeable; widely known; eminent
  • eminent - above others in rank, merit, or reputation; distinguished

Jak widzicie, autorzy słownika uznają słowo “eminent” za synonim “prominent” w jednej z definicji, lecz ignorują ów zależność w drugiej. Dzieje się tak dlatego, że znaczenie „prominent” jest szersze i może (lecz nie musi) zawierać w sobie elementy znaczeniowe „eminent”. Tak czy owak, obydwu przymiotników, mówiąc najogólniej, używamy do opisu ludzi znanych, cieszących się sukcesem. Przykłady:

  • The proposal for the new research centre has the backing of Max Tegmark, one of the world's most eminent physicists.
  • As a prominent local businessman, Mr Gladstone served on numerous committees and was elected to be the chair of the board of governors.

Kluczową różnicą między omawianymi przymiotnikami jest element szacunku i poważania, związany ze słowem „eminent”. Na przykład jeżeli dany naukowiec odniósł wiele sukcesów w swej dziedzinie, cieszy się uznaniem, jego opinia jest powszechnie szanowana i często powołuje się go jako eksperta, można śmiało określić ową zasłużoną jednostkę mianem „An eminent scientist”.

Z kolei słowo „prominent” z reguły utożsamiane jest z osobami ważnymi, znanymi, powszechnie rozpoznawalnymi, ale niekoniecznie poważanymi czy szanowanymi. Na przykład Steve Jobs czy Bill Gates mogliby zostać opisani jako „prominent figures in the world of computers and IT”.

Jednakże można przecież stwierdzić, że Steve Jobs czy Bill Gates to postacie nie tylko wybitne, lecz również zasługujące na szacunek i poważanie ze względu na swe osiągnięcia, nowatorskie podejście, kreatywność, monopolizację rynku, takie tam. Zatem w zależności od subiektywnych kryteriów możemy uznać osobę za prominentną lub eminentną, a nawet za prominentną i jednocześnie eminentną.

Należy też pamiętać, że przymiotnik „prominent” ma kilka innych popularnych znaczeń, których nie będę szerzej omawiał, a jedynie zilustruję krótkimi definicjami wraz z przykładami:

easy to see or notice
Martin’s leg was badly cut in the accident and he has been left with a prominent scar.
 
sticking out
The construction workers did a really awful job. The ceiling was noticeably uneven and there was a prominent bump in one of the walls.