Tonguetwisters

Język to nie tylko finezyjna frazeologia, starannie dobrane metrum, intonacja, poprawność gramatyczna tudzież bujne jak rajski ogród słownictwo. Język to także cielesny akt mowy, w którym jedną z kluczowych ról odgrywa… język, jakże by inaczej. A z językiem – tym materialnym, mięsistym i jak najbardziej cielesnym – można wyczyniać różne doprawdy ciekawe rzeczy, wcale niekoniecznie związane z czynnościami prowadzącymi (niejednokrotnie krętymi ścieżkami) do prokreacji. Na przykład można komuś język po prostu pokazać, w akcie jawnego protestu lub złośliwości. Można też dotknąć językiem nosa lub zwinąć go ku dołowi w rurkę, co bezsprzecznie uchodzi za niezły imprezowy trik. Można w końcu język łamać, oczywiście tylko metaforycznie, ćwicząc ustną gimnastykę na łamańcach językowych

W krajach anglojęzycznych rzeczone łamańce noszą nazwę tongue twisters i choć nie brzęczy w nich żaden lubujący Szczebrzeszyńską trzcinę chrząszcz, a stoły z reguły posiadają wszystkie nogi, to jednak stanowią nie lada wyzwanie. Za najtrudniejsze angielskie łamańce językowe uchodzą dwa poniższe zdania:

  • The sixth sick Sheik's sixth sheep is sick
  • The seething sea ceaseth and thus the seething sea sufficeth us.
Popularne są też łamańcowe wierszyki i piosnki, jak chociażby wiekopomne dzieło o dziewce handlującej muszelkami na plaży:
She sells seashells by the seashore.
The shells she sells are surely seashells.
So if she sells shells on the seashore,
I'm sure she sells seashore shells.

Niekiedy podstępni twórcy łamańców językowych zastawiają chytrze wplecione w treść pułapki, narażając Bogu ducha winnych nieszczęśników na wypowiedzenie iście parszywych słów, jak chociażby tutaj:

I'm not the pheasant plucker, I'm the pheasant plucker's mate,
And I'm only plucking pheasants 'cause the pheasant plucker's late.
I'm not the pheasant plucker, I'm the pheasant plucker's son,
And I'm only plucking pheasants till the pheasant pluckers come.

Chcąc szybko przeczytać zbitek słów pheasant plucker, możemy z rozpędu wypowiedzieć ten sam dźwięk – czyli fonetyczne [f] - na początku obydwu wyrazów, zastępując nim [pl] z plucker, w efekcie czego naszym słuchaczom uszy najzwyczajniej w świecie zwiędną, a oczy zostaną momentalnie wybałuszone.

Oto kilka innych przykładów popularnych angielskich łamańców:

Peter Piper picked a peck of pickled peppers.
A peck of pickled peppers Peter Piper picked.
If Peter Piper picked a peck of pickled peppers,
Where's the peck of pickled peppers Peter Piper picked?
Red Robin, the red river rat, ran right round the rabbit's rickety rocking chair, and rubbed his rosy, rusty, red rump on the rumpled red rug.
A proper copper coffee pot.
 
Around the rugged rocks the ragged rascals ran.
 
Long legged ladies last longer.
 
Mixed biscuits, mixed biscuits.
 
A box of biscuits, a box of mixed biscuits and a biscuit mixer!
The sixth sitting sheet slitter slit six sheets.
Three grey geese in green fields grazing.
 
We surely shall see the sun shine soon.